Một trong những việc nan giải của phụ huynh và học sinh khi bắt đầu năm học mới ở Slovakia là việc chọn môn học ngoại khóa – gọi chung là krúžky – bao gồm thể thao, mỹ thuật, âm nhạc, ngoại ngữ,… Tuy không phải là môn học bắt buộc, nhưng việc tham gia học ngoại khóa mang lại nhiều ích như:

• Phát triển cơ thể và sức khỏe, và duy trì một lối sống lành mạnh
• Phát triển tư duy và tài năng sáng tạo, trẻ được khuyến khích tìm cách thể hiện bản thân thông qua nghệ thuật và diễn xuất; từ đó tạo cơ hội cho sự đam mê và thành công ở từng lĩnh vực
• Tạo tự tin và tăng cường tinh thần tự trọng, học cách đối mặt với thách thức và phát triển sự kiên nhẫn và kiên trì.
• Xây dựng kỹ năng xã hội: khi tham gia theo nhóm, trẻ tương tác với bạn bè và học cách làm việc cùng nhau, giao tiếp và hợp tác.
• Giảm căng thẳng và cải thiện tâm trạng, kích thích sự tiết hormone hạnh phúc và tạo ra cảm giác thoải mái cho trẻ

Có rất nhiều môn ngoại khóa để lựa chọn, ví dụ như:

• Športové kurzy/thể thao: phổ biến nhất là bơi, đá bóng, tenis, các môn võ thuật, thể dục nghệ thuật, đi bộ trekking, chơi cờ vua….
• Hudobné krúžky: học hát, học đàn gitar, piano, sáo, đánh trống, …
• Kreatívne kurzy: học vẽ, học làm đồ gốm, học diễn xuất, sáng tác kịch , văn học…
• Jazykové kurzy: học ngoại ngữ : tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Đức, tiếng Ý, tiếng Tây Ban Nha….
• Vzdelávacie kurzy: học thêm, học nâng cao các môn khoa học như Toán, Vật lý, Hóa , Tiếng Slovak…. dưới hình thức vừa học vừa chơi.

Chọn krúžky  như thế nào cho đúng ?

• chọn theo mong muốn và phù hợp tính cách của con trẻ: Cha mẹ có thể quan sát con mình như thế nào, cảm nhận thế giới, sở thích và những gì chúng thích làm, để đóng vai trò tư vấn, giải thích cho con từng môn ngoại khóa và cho con sự lựa chọn. Ngoài ra, có thể đưa con đến những buổi giới thiệu về khóa học, hay buổi học thử…. để trẻ tự cảm nhận. Có nhiều trẻ thay đổi sở thích thường xuyên và chuyển đổi môn học ngoại khóa rất nhanh – xin phụ huynh đừng cảm thấy buồn hay lo ngại – vì đây là cách để trẻ khám phá , làm quen với thể giới và tìm ra điều gì sẽ khiến trẻ vui vẻ; PH cũng đừng áp đặt những ý tưởng và mong muốn chưa được thực hiện của mình lên con cái.
• chọn theo khả năng về tài chính và thời gian của cha mẹ: ngoài học phí, phụ huynh cần tính đến chi phí khác như quần áo phù hợp với môn học, giày tập, công cụ dụng cụ (đàn, bút vẽ, giấy vẽ, sách vở, …. ), đặc biệt là thời gian để đưa đón con em nếu việc học diễn ra ngoài trường học.

Có rất nhiều PH cảm thấy sốt ruột, muốn con sớm bắt đầu ngoại ngữ, đàn, hát, năng khiếu … từ khi còn nhỏ – điều đó không hẳn đúng, vì sự phát triển & khả năng tập trung của từng trẻ là khác nhau nên sẽ quá sức, và thậm chí lãng phí nếu trẻ phải học sớm hơn khả năng của mình.  Khi trẻ bắt đầu đi học mẫu giáo hay bắt đầu cấp học mới, lớp mới  là lúc phải bắt  đầu với nhiều điều mới mẻ và nhiều trách nhiệm; vì thế, đây không phải là thời điểm thích hợp để học thêm những môn ngoại khóa mới nếu trẻ không chủ động đề xuất.  Trẻ nhỏ có thể tham gia nhiều krúžky theo ý của người lớn, nhưng trẻ càng lớn thì điều này càng khó thực hiện.  Lenka để ý, các phụ huynh hay chọn 2 krúžky mỗi tuần cho trẻ. Theo các chuyên gia giáo dục, trẻ em cũng cần có thời gian rảnh rỗi, thậm chí chúng cảm thấy buồn chán – chính sự “nhạt nhẽo” này lại là khoảng lặng để trẻ suy nghĩ nhiều nhất về thế giới và nghề nghiệp tương lai của mình và không gian này cũng có thể mang đến cho trẻ cảm xúc mơ mộng, sáng tạo  😊 😊 😊

Ngược lại, nhiều phụ huynh cho rằng việc học ở trường là đủ vì cũng có môn học thể dục, môn vẽ, môn âm nhạc …nên bỏ qua các krúžky. Lenka nghĩ điều này hơi đáng tiếc vì bỏ lỡ cơ hội để con được có thêm bạn bè cùng sở thích; phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu của con; giúp con thêm kiến thức về nhiều lĩnh vực mới và tự tin hơn để hòa nhập với môi trường sống.

Có thể chọn krúžky do trường học của con tổ chức, hoặc do những trung tâm ngoại ngữ, câu lạc bộ thể thao hay ở các trường nghệ thuật tiểu học (základná umelecká škola/ZUŠ). Trong những tuần đầu của năm học, các câu lạc bộ ngoại khóa trong trường sẽ chủ động gửi lịch học cho từng HS.  Nếu anh chị muốn con học nhạc, họa ở các trường nghệ thuật (ZUŠ) thì lưu ý xem lịch đăng ký học ngày nào trên trang web của trường (vì học phí của các trường ZUŠ thấp hơn nhiều so với khóa học bên ngoài nên số lượng đăng ký rất đông , thời điểm đăng ký thường chỉ 1-2 ngày tuần đầu tháng 9) .  Lenka có thể hỗ trợ anh chị tìm hiểu thêm về phần học ngoại khóa này nếu cần.

Lenka tin rằng, các anh chị cùng con chọn đúng môn học ngoại khóa phù hợp, mang lại nhiều điều bổ ích lý thú cho con và gia đình.